Katarzyna Malak
Planowanie przejazdów w firmie szybko przestaje być prostym układaniem punktów na mapie. Gdy rośnie liczba zleceń, kierowców i samochodów, trzeba jednocześnie pilnować godzin pracy, dostępności klientów, czasu obsługi, możliwości pojazdów i kosztów. Nawet poprawna kolejność adresów może okazać się niewykonalna, jeśli dostawa przypada poza oknem czasowym albo wybrany samochód nie może zabrać potrzebnego ładunku. Dlatego w codziennej pracy liczy się nie tylko długość drogi, ale przede wszystkim plan, który da się rzeczywiście zrealizować.
Ręczne porównywanie wielu wariantów staje się coraz trudniejsze wraz z każdym kolejnym punktem. Przy kilku pojazdach dochodzi jeszcze decyzja, który kierowca powinien obsłużyć konkretne zlecenie. MapGO automatyzuje tę część pracy. Planista dodaje lokalizacje do odwiedzenia, wskazuje dostępne pojazdy i określa warunki realizacji, a system proponuje podział zadań pomiędzy kierowców oraz kolejność przejazdów. Wynik można następnie sprawdzić i zmodyfikować, zamiast zaczynać układanie harmonogramu od zera.
W systemie można zdecydować, czy do realizacji zleceń ma zostać wykorzystana cała dostępna flota, czy liczba pojazdów powinna zostać ograniczona. Możliwe jest także planowanie pod kątem najkrótszego albo najszybszego przejazdu. Takie podejście ułatwia dopasowanie sposobu wyznaczania tras do sytuacji operacyjnej firmy, a nie wyłącznie do geometrii mapy.
W praktyce transportowej wiele warunków wpływa na to, czy harmonogram ma sens. Klient może przyjmować dostawy tylko w określonych godzinach, kierowca ma ustalony czas pracy, a pojazd ma ograniczoną ładowność. MapGO pozwala uwzględniać między innymi okna czasowe klientów, czas obsługi w punktach, miejsca rozpoczęcia i zakończenia przejazdu, dostawy i odbiory, priorytety zleceń oraz obszary pracy przypisane kierowcom.
Znaczenie ma również dobór samochodu do konkretnego zadania. Funkcja kompatybilności pozwala określić, które pojazdy mogą obsługiwać wybrane punkty. Można więc uwzględnić sytuacje, w których potrzebny jest samochód z określonym wyposażeniem, na przykład windą lub chłodnią, albo przypisać punkt do konkretnej bazy, pojazdu czy obszaru. System obsługuje też trzy wymiary ładowności, domyślnie opisane jako masa, objętość i ilość, przy czym nazwy parametrów można dostosować do sposobu opisywania towaru w firmie.
Nawet dobrze przygotowany plan może napotkać ograniczenia, których nie da się pogodzić. Przy zbyt małej liczbie pojazdów, krótkich godzinach pracy lub nakładających się oknach czasowych część punktów może nie zmieścić się w harmonogramie. W MapGO takie lokalizacje trafiają do puli punktów nieobsłużonych, dzięki czemu planista od razu widzi, które zadania wymagają dodatkowej decyzji.
Można wtedy przełożyć ich realizację na kolejny dzień, przypisać punkt do innego pojazdu, wyeksportować go do osobnego pliku albo ręcznie dodać do trasy mimo przekroczenia wybranego ograniczenia. W podobnych sytuacjach optymalizacja tras nie sprowadza się do znalezienia krótszej drogi, lecz pomaga uporządkować decyzje dotyczące całego planu pracy.
Po przygotowaniu harmonogramu planista może zobaczyć w panelu podział punktów pomiędzy pojazdy, kolejność obsługi i przebieg poszczególnych przejazdów. Gotowy plan można wysłać do aplikacji mobilnej kierowcy. Na telefonie otrzymuje on listę punktów w ustalonej kolejności i może otworzyć wybraną lokalizację w Google Maps. Ogranicza to potrzebę ręcznego przepisywania adresów lub samodzielnego decydowania o kolejności dostaw już po wyjeździe.
MapGO udostępnia także Monitoring i Livetracking. Jeżeli kierowca korzysta z aplikacji mobilnej i udostępnia lokalizację, jego położenie może być widoczne na mapie. Statusy zleceń mogą być oznaczane jako nierozpoczęte, zrealizowane, niezrealizowane lub odrzucone, co pomaga śledzić wykonanie przygotowanego planu.
Planowanie pracy floty ma również wymiar kosztowy. System może zliczać przewidywane wydatki związane z paliwem, pracą kierowcy, wykorzystaniem pojazdu, przejechanymi kilometrami i opłatami drogowymi. Pozwala to ocenić koszt realizacji zleceń jeszcze przed rozpoczęciem przejazdów, a następnie porównywać kolejne warianty planu.
Dla całego projektu i pojedynczych tras można wygenerować raport XLSX zawierający informacje o punktach, godzinach przyjazdu i odjazdu, czasie obsługi oraz kosztach. Dane z raportu mogą służyć do dalszej analizy i porównywania przygotowanych harmonogramów bez ręcznego zbierania informacji z kilku oddzielnych źródeł.
MapGO może działać samodzielnie albo zostać połączone z systemami TMS, CRM lub ERP. Integracja pozwala przekazywać do narzędzia punkty wymagające zaplanowania i odbierać gotową kolejność tras. Dzięki temu firma może rozszerzyć obecny sposób pracy o automatyczne układanie przejazdów bez konieczności rezygnowania z wykorzystywanego oprogramowania transportowego.
Przy większej liczbie zleceń największą wartość daje połączenie kilku elementów: realnych ograniczeń, możliwości pojazdów, czasu pracy kierowców, priorytetów, kontroli kosztów i szybkiego przekazania planu do realizacji. Dopiero wtedy harmonogram przestaje być teoretyczną sekwencją punktów, a staje się narzędziem wspierającym codzienną organizację pracy floty.
